Bán công ty ở Việt Nam bắt đầu bằng một câu hỏi: bạn bán phần vốn góp, cổ phần hay tài sản. Cách bán phụ thuộc vào loại hình công ty, rồi đến một chuỗi bước: chuẩn bị hồ sơ, tìm người mua, ký hợp đồng, làm thủ tục đăng ký và lưu trữ sổ sách. Trang này đi qua từng bước, nêu luật nào áp dụng ở mỗi bước, và chỉ rõ chỗ nào bạn cần hỏi luật sư hoặc kế toán.
Bạn cũng có thể xem các hướng dẫn khác theo ngành hoặc theo hệ thống.
Bạn bán công ty theo hình thức nào?
Công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên và công ty cổ phần đi theo hai cách khác nhau. Thành viên công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên có quyền chuyển nhượng một phần hoặc toàn bộ phần vốn góp. Với công ty cổ phần, hãy hỏi luật sư doanh nghiệp về điều kiện chuyển nhượng cổ phần trước khi chọn cách bán.
Với công ty hợp danh và doanh nghiệp tư nhân, hãy hỏi luật sư doanh nghiệp về hình thức bán trước khi làm bước nào. Cách thứ hai là bán tài sản: bạn chọn những thứ được bán, như máy móc, hợp đồng, khách hàng hoặc nhãn hiệu, và người mua nhận đúng những thứ đó. Trước khi chọn, hãy làm bản đánh giá mức sẵn sàng bàn giao để biết mục tiêu của mình.
Trước khi bắt đầu, hãy đọc Định giá doanh nghiệp ở Việt Nam và Thời hạn lưu giữ hồ sơ theo luật Việt Nam.
Hướng dẫn cho chủ doanh nghiệp muốn bán dữ liệu · Kiểm tra
Các bước bán công ty theo thứ tự
- Xác định mục tiêu. Bạn muốn bán khi nào, bán cho người trong gia đình, nhân viên hay người ngoài, và có ở lại sau khi bán không. Câu trả lời này quyết định các bước sau.
- Chuẩn bị hồ sơ. Gom sổ sách kế toán, chứng từ, báo cáo tài chính năm và các hợp đồng lớn. Danh sách chi tiết ở phần dưới, và bạn có thể xem cần chuẩn bị gì cho bản ước tính.
- Tìm người mua và ký thỏa thuận bảo mật. Chỉ chia sẻ hồ sơ chi tiết sau khi người mua đã ký.
- Thương lượng và ký hợp đồng. Ghi rõ phần nào được bán, giá và ngày giao. Nhờ luật sư soạn hoặc rà soát hợp đồng.
- Làm thủ tục đăng ký. Thủ tục thay đổi thông tin với cơ quan đăng ký kinh doanh, hồ sơ cần nộp và thời hạn, hãy hỏi luật sư hoặc kế toán.
- Lưu trữ hồ sơ. Thời hạn lưu trữ nằm trong phần cuối bài.
Người mua cần xem những hồ sơ nào?
Danh sách dưới đây là những thứ bạn nên chuẩn bị trước khi mở hồ sơ cho người mua:
- sổ kế toán và chứng từ kế toán của các năm gần nhất
- báo cáo tài chính năm
- hợp đồng với khách hàng và nhà cung cấp lớn
- hồ sơ lao động và danh sách nhân viên
- hồ sơ thuế và các khoản nợ còn mở
Kế toán của bạn cần kiểm tra danh sách này trước. Khi biết hồ sơ nào còn thiếu, bạn có thể bắt đầu ước tính giá trị dữ liệu doanh nghiệp để xem người mua quan tâm đến loại hồ sơ nào.
Hồ sơ sau khi bán cần giữ bao lâu?
Luật Kế toán quy định: tài liệu kế toán phải đưa vào lưu trữ trong thời hạn 12 tháng, kể từ ngày kết thúc kỳ kế toán năm hoặc kết thúc công việc kế toán. Ít nhất là 05 năm đối với tài liệu kế toán dùng cho quản lý, điều hành của đơn vị kế toán. Ít nhất là 10 năm đối với chứng từ kế toán sử dụng trực tiếp để ghi sổ kế toán và lập báo cáo tài chính, sổ kế toán và báo cáo tài chính năm, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác.
Người đại diện theo pháp luật của đơn vị kế toán chịu trách nhiệm tổ chức bảo quản, lưu trữ tài liệu kế toán. Hãy hỏi kế toán xem thời hạn nào áp dụng cho từng loại hồ sơ của bạn, và tính ngày từ kỳ kế toán năm cuối cùng. Nếu công ty đang giải thể, đọc thêm về dữ liệu công ty khi đóng cửa.
Báo cho nhân viên, khách hàng và nhà cung cấp lúc nào?
Hãy hỏi luật sư trước khi thông báo cho nhân viên. Thủ tục này liên quan đến hợp đồng lao động và phụ thuộc vào hình thức bán bạn chọn. Với khách hàng và nhà cung cấp, thường nên báo sau khi hợp đồng đã ký, trừ khi hợp đồng của bạn yêu cầu làm sớm hơn.
Bước tiếp theo của bạn
Bạn có thể bắt đầu bằng một bản ước tính. Bạn chỉ cần kê khai hồ sơ và hệ thống của mình, chưa cần gửi tệp nào.
Nguồn: Luật Doanh nghiệp 2020 (59/2020/QH14), Điều 52, theo bản văn trên hethongphapluat.com; Luật Kế toán số 88/2015/QH13, Điều 41, theo bản hợp nhất đăng Công báo số 172 ngày 31-03-2026.